Katolik Lideri Papa Fransis’in Aziz Andreas Yortusuna katılımı ve Türkiye gezisi

Katolik Lideri Papa Fransis’in Aziz Andreas Yortusuna katılımı ve Türkiye gezisi DİN
0,0
28.11.2014 07:31:46
A+ A-

Papa Neden Türkiye’ye Geliyor?

Katolik lideri Papa neden Türkiye’yi ziyaret eder? Türkiye’de ciddi bir Katolik yada Hıristiyan nüfusu olduğundan mı? Hayır. Türkiye’deki Hıristiyan nüfüsu 120, 000 civarında, bunun ise 35, 000’ini Katolikler oluşturuyor. Papa aynı zamanda Vatikan Şehir Devleti’nin başkanı. Papa’nın Türkiye gezisi antlaşmaların imzalandığı, gündemdeki meselelerin görüşüldüğü olağan bir diplomatik buluşma mı? Hayır. Papa Françesko Cumhurbaşkanı Erdoğan’la görüşmesinde her ne kadar Ortadoğu’daki Hıristiyan azınlıkların durumunu gündeme getirsede, bu mesele Türkiye’ye gelmesinin asıl nedeni değil. Türkiye, Orta Doğu’daki Hıristiyan azınlıkların durumunun görüşüleceği yer değil. Yine de Papa’nın çoğunluğu Müslüman olan bir ülkede, Müslüman-Hıristiyan ilişkilerini gündeme alan ve her türlü dini aşırılığı kınayan bir konuşma yapması bekleniyor. Yalnız Türkiye’deki medyanın gözden kaçırdığı, Papa’nın ziyaretinin temelinde Katolik-Ortodoks ilişkilerini güçlendirmesi var. Patrik Bartholomeos ile ortak ayinleri, bildiri yayınlamaları ve Papa Françesko’nun Aziz Andreas Yortusuna katılımı bunun açık işaretidir. Türkiye’yi ziyaret eden üç papanın da, Aziz Andreas Yortusuna denk gelen tarihlerde gelmesi bunun açık göstergesidir.

Papa’nın Türkiye’deki Programı

Papa Françesko’nun resmi ve dini programlardan oluşan Türkiye gezisi üç gün sürecek. 28 Kasım sabahı Papa Françesko Roma’dan  Ankara’ya uçacak.  Anıtkabir ziyareti ile başlayan program, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Ak Saray’da kabuluyle devam edecek. Ardından Papa Diyanet İşleri Başkanı Professor Görmez’le görüşecek. 29 Kasım Cumartesi sabahı İstanbul’a uçacak olan Papa, Ayasofya’yı ve Sultan Ahmed Camii’ni gezecek. Papa aynı gün Kutsal Esprit Kilise’sinde diğer seleflerininde yaptığı gibi komünyon bir diğer adıyla ekmek-şarap ayini düzenleyecek. Daha sonra PapaFrançesko ve Patrik Bartholomeos Fener Rum Patrikhane’sinde ökümenik bir ayin düzenleyecekler. Ardından da özel bir görüşmeleri olacak. 30 Kasım Pazar günü, Papa Vatikan’ın Türkiye’deki üst düzey temsilcileriyle özel olarak komünyon ayini düzenleyecek. Ardından Aziz Andreas Yortusu ayinine katılacak. Papa’nın ökümenik bir kutsama ile devam edecek olan programı,  Papa ve Patrik’in ortak bir bildiri yayınlamalarıyla son bulacak.

Ortodoks-Katolik Ayrışması ve Resmi İlişkilerin Başlaması

1000 yıllık Katolik-Ortodoks ayrılığı, Papa VI. Paulus (1897-1978) ile Patrik I. Athenagoras’ın (1886-1972) Kudüs’te 1964 yılında karşılıklı olarak 1054’te yapılan aforozların kaldırılmasıyla son buldu. Hıristiyanlık tarihi açısından önemli olan bu adım, karşılıklı ziyaretlerle ve ortak bildirilerle geliştirildi. Özellikle Ortodoks Kilisesi’nden bir heyet Roma’da Aziz Peter yortularına katılırken, Katolik Kilisesi’nden bir grup da Rum Ortodoks Patrikhanesi’nin kurucusu kabul edilen aynı zamanda da İsa’nın on iki havarisinden biri olan Aziz Andreas Yortusuna katılmaya başladı. Bu karşılıklı ziyaretler ilişkilerin düzelmesinde önemli rol oynadı.

Papa Françesko 18 aylık papalığı süresince Patrik Bartholomeos’la üçüncü kez buluşacak. Bin yıllık inkıtadan sonra bu görüşmeler, samimi iliskilerin kurulmasında gelecek vadeden adımlar olması bekleniyor. İlkinde Patrik Bartholomeos, Papa Françesko’nun Roma’da papalık törenine (investiture) katıldı ve bu katılımıyla bir ilki gerçekleştirdi. Bununla bir Ortodoks kilisesi lideri, ilk defa böyle bir programa katılmış oldu. İkinci görüşmeleri de Mayıs 2014’te Kudüs’te, ortak dua etmeleri ve bildiri yayınlamalarıyla gerçekleşmişti. Bu hafta sonuki buluşmaları ise Papa Françesko’nun Fener Rum Patrikhanesi’nin en önemli ritüellerinden biri olan Aziz Andreas Yortusuna katılımıyla gerçekleşecek.

Müslüman-Hıristiyan İlişkileri

Papa Françesko’nun Ortodoks kilisesi ile uzlaşma failiyetleri dışında, Orta Doğu’da Hıristiyanlar’ın maruz kaldığı baskı ve işkenceleri gündeme getirmesi bekleniyor. Batı’dan bakıldığında böyle bir gündemi, çoğunluğu Müslüman olan bir ülkede dile getirmek kadar makul bir şey yok. Vatikan gibi bir dini yapı, İslamı kendisi gibi merkezileşmiş zannedebilir. Lakin Türkiye ne Orta Doğu’daki Hıristiyan azınlığa yapılan işkencelerden sorumludur ve ne de yapılanları engelleyecek siyasi ve dini otoriteye sahiptir. Katoliklik’teki merkezileşmiş yapının aksine, Müslümanlar arasında yerel dini liderler ve yapılar hakimdir.

Türkiye, Hıristiyan nüfus dikkate alındığında Müslüman-Hıristiyan ilişkileri konusunda ön plana çıkan bir ülke değil. Fakat Batıda yayınlanan pek çok gazetenin ortak görüşü, Papa’nın Türkiye gezisiyle Orta Doğu’daki Hıristiyan azınlığın sorunlarını gündeme getirmesi üzerine. Lakin, Türkiye bu meselelerin konuşulacağı yer değil. Konuşulsa da cevap bulacağı makam değil. Bu tür yorumlar Batı’nın İslam dünyasını anlamadaki yanılgılarının bir işaretidir.

Papa’nın Türkiye gezisi tamamlandığında ayrı bir analiz yapacağım.

Cuma Ozkan

Resim aşağıdaki websitesinden alınmıştır. http://blogs.goarch.org/faith-matters/-/asset_publisher/tUmbfp99LIBt/blog/id/1096965

YORUM YAZ
Yorumunuzu girmek için sisteme giriş yapmalısınız.
Eğer üye değilseniz üye olunuz.